सुरा–सन्ध्यामा रमाएको सहर

२०७५-९-२१ शनिबार

विराटचोक / साँझ ईश्वर/भगवान्लाई सम्झने बेला हो । बिहानको एक पटक सम्झेपछि दिनभरिको कार्यबोझ, व्यस्तता, भागदौड र तनावले गर्दा साँझमा एकछिन मान्छे कोलाहलबाट अलग्ग एकान्तमा सुस्ताउन चाहन्छ । हाम्रो सभ्यता–संस्कृतिको एक पाटो हो यो । मानिसको स्वास्थ्यका लागि पनि सकारात्मक कुरा हो । यो समय आफ्नो इष्टदेवलाई सम्झेर दिनभरिको आफ्नो कामको समीक्षा गर्दै समग्र गलतीहरुका लागि आत्मालोचना गर्ने र खराब काम नगरौँ भनेर कामना गर्ने सुअवसर हो ।

तर यहाँ त्यस्तो अवस्था छैन । चकमन्न साँझहरु एकाएक ‘रकिङ’ हुन थालेका छन् । साँझहरु होहल्लामय भएर एकान्त रुचाउने र ईशभक्तिमा लाग्नेहरुका लागि कर्कश भएका छन् – कोलाहलपूर्ण भएका छन् । मात्तिएको ‘कु–सङ्गीत’ ले हाम्रो भागको त्यो साँझ दिक्कलाग्दो भएको छ । पाश्चात्य संस्कृतिको उत्ताउलोपनबाट सिको लिनेबाट साँझहरु अशान्त बनाउन थालिएको छ । रमझमको उपयोग गर्न नजान्नेहरुले आधुनिकताको परिभाषा दिएर साँझमा कहीँ नभएको जात्रा मनाउन थालिसकेका छन् ।

पहिला पहिला चर्चित गायकका गायन सन्ध्या आयोजना हुने गर्दथे । कहिलेकाहीँ आयोजना हुने त्यस्ता साँझमा सरिक हुन पाउनु अहोभाग्य जस्तो लाग्थ्यो । त्यस्तो अवसरमा एउटा साँझको सदुपयोग गर्दै सङ्गीतको झङ्कारबाट आनन्दित भएर, भीडको हुटिङमा रमाउँदै गीत सुनेर वा नाच हेरेर तृप्ति अनुभव गरिन्थ्यो । आवाजले थर्किएका कान छाम्दै घर फर्कने गरिन्थ्यो । अब त्यो अवस्था छैन । अहिले भने हरेक दिन मदहोस ‘गायन’ साँझहरु राति अबेरसम्म आयोजना हुन्छन् । अब त्यो अस्वस्थ गायनमा परिणत भइसकेको छ । कानहरु संवेदना गुमाउँदै बहिरोपना तर्फ अग्रसर हुँैदैछन् । सरकार ध्वनि प्रदूषण कम गर्न लागेको छ, सुराव्यापारीहरु भने ध्वनि प्रदूषणलाई झनै उराल्न लागिरहेका छन् । यो केको रडाको हो ??

सुरामा लट्ठ भएर बेसुरा राग अलाप्न थालेकाहरुले मूल्यहीन संस्कृति जबरजस्त घुसाउन लागिपरेको आभास भइरहेको छ । भोग–विलास र वासनाबाट मानिस कहिल्यै सन्तुष्ट हुँदैन । सुरामा अभ्यस्त भइसकेपछि फेरि पाकेको सितनसँगै थप अर्को ‘काँचो’ भोग्यवस्तु पनि चाहियो । सर्वत्र कामुकताले छाएकी सुन्दर ‘जीवन्त मद’ पनि थपिएमा यो मन मादकताको उच्च उडानमा उड्न पाए सुरा–सन्ध्या धन्य हुन्थ्यो ! यस्तो लाग्छ– मदमत्त मानिसले साङ्केतिक रुपमा भनिरहेको हुन्छ– ‘चाहे म बर्बाद भए पनि हुँ, तर मलाई भोग–विलास मात्र चाहियो, मलाई मादकतामा चुर्लुम्म डुबाऊ’ ।

दुर्गाप्रसाद खरेल

नयाँ विकसित सहरमा यस्तै सुरा–केन्द्रहरुको बिगबिगी थामिनसक्नु भएको छ । रक्सीप्रतिको आम धारणा र मान्यतालाई आफूअनुरुप बङ्ग्याएर, साबिकको संस्कृतिलाई पाखेको संज्ञा भिराउँदै दलाली गरेर रातारात कमाएका नवधनाढ्यहरुले नवविकसित सहरका बारहरुमा सहज सर्वसम्मत मान्यताहरुको उछित्तो काढेर खराब भविष्यको सङ्केत दिइरहेका छन् । एकाग्रचित्त रहनु पर्ने अवस्थामा यो बेसुरा ढङ्ग पक्कै पनि पढ्ने विद्यार्थीलाई सहज भएको छैन । वृद्धवृद्धाहरुलाई पनि उत्तिकै असहज भएको छ ।

अब कसैले तर्क राख्ला ‘व्यापार गर्न नपाउनु ? अर्काको व्यवहारमा तँलाई केको चासो ?’ आफ्नो अधिकारलाई उपयोग गर्दा अर्काको अधिकार कुण्ठित गर्न नहुने विश्वव्यापी मान्यताको ख्याल सुरा–सन्ध्यामा रमाउनेहरुले गरेका छैनन् । अर्को पक्षमा यहाँ रमाउन नपाउने पनि छन् । दलालीमा परेर ठगिएका, बिनाकसुर अदालती झमेलामा परेका, तनावग्रस्त बेरोजगार, मजदुरी गरेर ज्याला नपाएका, पाएको ज्यालाले शिक्षा र स्वास्थ्यमा पहुँच नपुग्ने दुःखीहरु बस्ने घर पनि त्यही सहर हो । अर्कातिर कुसंस्कृति मौलाएकोमा चिन्तित हुने ‘कसैको एक पैसा नखाने’ सुरुचिशीलहरु पनि त्यही सहरमा छन् । पहुँचको अहङ्कारले मात्तिएका दारुव्यापारी र तिनका पसलमा पिउन आउने पहुँचवाला नवधनाढ्यहरुलाई व्यवस्थापन गर्न नवविकसित नगरका प्रमुखले सोच्ने बेला भइसक्यो ।

भोलिका सन्ततिलाई हामीलाई धिक्कार्ने स्थिति पैदा नहोस् । हामी हाम्रो सन्तान पक्कै पनि यस्तो नहोस् भन्ने चाहन्छौँ तर यस्तै अवस्था रहिरहे हामीले उनीहरुलाई के हस्तान्तरण गर्ने ? कुसंस्कार ? असभ्यता ? अराजक समाज ? नैतिक पतन ? दरिद्रता ? रोग ? कतै उनीहरुलाई दिनु पर्ने केही राम्रो कुरा नभई हात लाग्यो शुन्य नहोस् । त्यसैले हामीले हाम्रा पुस्तामा पूरा गर्नै पर्ने तमाम दायित्वहरु छन् । सभ्य समाज बनाउनु छ, क्षय हुँदै गएको मान्यतालाई संरक्षण गर्नु छ, नयाँ निस्किरहेका रोगहरुबाट परिवार तथा समाजलाई जोगाउनु छ, सन्ततिको भविष्यको जग बलियो बनाउनु छ, भोलिको पुस्तालाई ध्वस्त हुनबाट बचाउन राम्रो संस्कृतिको जग बसाल्नुपर्ने बेलामा यस्ता जिम्मेवारीहरुलाई लत्याउँदै सन्ततिलाई रक्सीको माहात्म्य सिकाउने हामी कस्ता मानिस हाँै ?

Purbeli TV

एयर क्यानाडाको जहाज आकस्मिक अवतरण, ३७ यात्रु घाइते

२०७६-३-२७ शुक्रबार

मौसमको खराबीका कारण एयर क्यानाडाको जहाज अमेरिकाको होनोलुलु विमानस्थलमा आकस्मिक अवतरण गराइएको छ । एयर क्यानाडाको ७७७–२०० विमान क्यानाडाको भ्यान्कुभरबाट सिड्नी जान लागेको थियो । उडानका क्रममा नै संयुक्तराज्य अमेरिकाको हवाई राज्यको राजधानी होनोलुलुमा शुक्रबार आकस्मिक अवतरण गराइएको थियो । त्यस क्रममा ३७ जना यात्रु घाइते भएका छन् । उनीहरुलाई अस्पताल भर्ना गरिएको पनि उक्त...

वर्षका कारण सिंहदरबारको पर्खाल भत्किदा सडक अवरुद्ध

२०७६-३-२७ शुक्रबार

काठमाडौं / केही दिन यता परिरहेको भारी वर्षका कारण सिंहदरबारको पूर्वी गेट नजिकको पर्खाल भत्किएको छ । पर्खाल भत्किएपछि अनामनगर क्षेत्रको सडक अवरुद्ध भएको महानगरीय प्रहरी वृत्त सिंहदरबारले जनाएको छ । बाटो खुलाउने कार्य भइरहेको सिंहदरबार प्रहरीले जनाएको छ । थुप्रिएको इँटा, माटो पन्छाउने काम भइहरहेको महानगरीय प्रहरी वृत्त सिंहदरबारले जनाएको छ । भूकम्पका बेला...

विद्यार्थी मृत्यु प्रकरण : प्रिन्सिपलसहित पाँच जनाविरुद्ध मुद्दा दायर

२०७६-३-२७ शुक्रबार

कञ्चनपुर / कञ्चनपुरको भीमदत्तनगरपालिका–१७ मझँगाउँस्थित महाकाली बाल विद्यालयका विद्यार्थी माधव कलौनीको मृत्युका विषयलाई लिएर उहाँका अभिभावकले पाँच जनाविरुद्ध मुद्दा दायर गरेका छन् ।विद्यार्थीबीच भएको झगडाका विषयलाई लिएर कक्षा–९ मा अध्ययनरत छात्र माधव कलौनीलाई गत असार १३ गते शिक्षकले कुटपिट गरी घाइते बनाएको आरोप छ । घाइते विद्यार्थीको तीन दिनअघि (असार २४ गते राति) उपचारका क्रममा...

त्रिभुवन विमानस्थल अनिश्चित कालका लागि बन्द : विदेशबाट आएका जहाज अवतरण नगरी फर्किए

२०७६-३-२७ शुक्रबार

यति एयरलाइन्सको विमान त्रिभुवन विमानस्थलमा अवतरणका त्रममा चिप्लिएको छ । नेपालगञ्जबाट काठमाडौं आएको उक्त विमान अवतरणको क्रममा शुक्रबार बिहान चिप्लँदा २ जना घाईते भएका छन् । 9N अल्फा MM को उक्त जहाज अवतरणको क्रममा चिप्लिएर विमानस्थलको धावनमार्गबाट १५ मिटर पर पुगेको छ । विमानमा ६६ जना यात्रु र चार जना चालक दलका सदस्य सवार थिए...

यस्तो गाउँ जहाँ छ महिना सबैको घरमा तालाचाबी लाग्छ

२०७६-३-२७ शुक्रबार

  रोल्पा / सुनछहरी गाउँपालिका–२ भित्री गामको चालवाङ बस्ती दुई साताअघिदेखि सुनसान छ । बस्तीमा घर छन् । तर, मानिस छैनन् । ‘बर्खा लागेपछि गाउँ छाडेर जंगल नजिक गोठमा सरेका छौं’, चालवाङका ४९ वर्षीय थमन बुढामगर भन्छन्, ‘गाउँमा सबैको घरमा तालाचाबी लागेको छ ।’ २२ घरधुरी रहेको यो गाउँ ६ महिना रित्तो हुन्छ । बस्तीमुनि...

जलवायु परिवर्तन अव्यवस्थित शहरीकरण लेप्टोस्पाइरोसिस अनी रोकथामका उपाय ।

२०७६-३-२७ शुक्रबार

पृष्ठभुमीः लेप्टोस्पाइसीस पशुबाट मानीसमा सर्ने बढी प्रचलीत जीवाणुजन्य रोग मानीन्छ । विश्व स्वास्थ्य संगठनले उष्ण हावापानी भएको यो रोग कमै चासोमा पर्ने रोगका रुपमा पहिचान गरी यस्को विस्तृत प्राज्ञिक अध्ययन अनुसंधान एवं अभीलेखीकरण गर्नु पर्ने भनी औल्याइएको छ । यस रोगको स्थिती विश्वव्यापी रहेको मानिन्छ, जसले गर्दा यस रोगबाट बर्षेनी ३००००० देखि ५००००० लाख मानिस...

Similar Posts

विपद्बाट हुने क्षति रोक्न तीनै तहका सरकार ‘हाइ अलर्ट’

२०७६-३-२७ शुक्रबार

काठमाडौँ / मनसुन सक्रिय भएसँगै मुलुकमा विपद्बाट हुनसक्ने सम्भावित क्षति रोक्न तीनै तहका सरकार र सम्बद्ध निकाय ‘हाइ अलर्ट’को अवस्थामा रहेका छन् ।विपद जोखिम न्यूनीकरण, तत्काल उद्धार तथा राहतका लागि बाढीबाट प्रभावित मुलुकका २४४ स्थानलाई उच्च जोखिम क्षेत्र पहिचान गरी सरकारी क्षमताले भ्याएसम्मका तयारी गरिएको छ । मुलुकको पहाड र हिमाली क्षेत्र पहिरोको उच्च जोखिममा...

पूर्वी र मध्य भेगमा उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह : सबै नदीहरूमा बहाव उच्च

२०७६-३-२७ शुक्रबार

काठमाडौँ / मनसुन न्यून चापीय रेखा नेपालको तराईका भू–भागका साथै मध्य र पूर्वी क्षेत्रमा सक्रिय रहेकाले आगामी तीन दिनसम्म देशैभर वर्षा हुने जल तथा मौसम विज्ञान विभाग, मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले जनाएको छ । महाशाखाले मौसम विश्लेषणसम्बन्धी आज विषेश बुलेटिन जारी गर्दै मनसुन तीन दिनसम्म अति सक्रिय भइरहने सम्भावना रहेकाले देशका अधिकांश भेगमा बद्ली रही धेरैजसो...

विराटनगरका अधिकांश स्थान डुबानमा : प्रदेशसभाको पानी मोटरले फालिदै ( तस्बिरहरू सहित )

२०७६-३-२७ शुक्रबार

विराटनगर / तीन दिनदेखि लगातारको वर्षाको पानीको उचित निकास नहुँदा र सिंगिया नदीमा आएको बाढीले विराटनगर महानगरपालिकाका केही वडा डुबानमा परेका छन् । विराटनगर सिमाना भएर बग्ने सिंगिया खोलामा आएको बाढीले विराटनगर वडा नं १, २ र ८ का केही क्षेत्र आज बिहानदेखि डुबानमा परेका जिल्ला प्रहरी कार्यालय मोरङले जनाएको छ । विराटनगर–१ स्थित परोपकार...

ठाउँ ठाउँमा पहिरो : यात्रामा सास्ती

२०७६-३-२७ शुक्रबार

  बागलुङ / मध्यपहाडी पुष्पलाल लोकमार्गको बागलुङ–बुर्तिवाङ खण्ड वर्षात्का कारण ठाउँ ठाउँमा पहिरो गएकाले जोखिम बढेको छ । बुधबारदेखिको अविरल वर्षाका कारण लोकमार्ग छेउछाउमा पहिरो जाने, भासिने, ढुङ्गा खस्ने तथा खाल्टाखुल्टी पर्न थालेपछि लोकमार्गको यात्रा निकै सास्ती भएको छ । बागलुङ–बुर्तिवाङ खण्डको ९२ किलोमिटर सडकमा मात्र दुई दर्जनभन्दा बढी स्थानमा पहिरो र कयौँ स्थानमा शाखा...